PLA verven: van print naar strak eindresultaat

Je haalt een print van het bed en het model is precies wat je wilde, behalve de buitenkant. Laaglijnen vangen het licht, de kleur is net niet de kleur uit je hoofd, of je wilt meerdere tinten op één model. Verven dus. Maar wie meteen een kwast op het kale plastic zet, ziet elke laaglijn dwars door de verf heen terugkomen. Een strak eindresultaat zit niet in de verf, maar in alles wat eraan voorafgaat.

Begin bij de print zelf

Nabewerken begint al in de slicer. Hoe dunner de lagen, hoe minder je straks hoeft te schuren: voor een model dat geverfd wordt is een laaghoogte van 0,12 of 0,16 mm een stuk dankbaarder dan 0,28. Zet het model daarnaast zo op het bed dat de zichtvlakken niet op support rusten, want supportvlakken vragen verreweg het meeste schuurwerk.

Ook de kleur van de rol doet mee. Verf dekt het makkelijkst op een lichte, egale ondergrond, dus wit of grijs PLA is een prettige basis. En bedenk eerst of verven wel nodig is: PLA is er in tientallen kleuren, soms staat de tint die je zoekt gewoon op een rol.

Schuren, van grof naar fijn

Begin met korrel 120 of 180 om de laaglijnen weg te werken en werk daarna op naar 240 en 400. Vanaf korrel 400 kun je nat schuren: dat geeft minder stof en het schuurpapier loopt niet vol. Wie een heel glad oppervlak wil, gaat door tot 600.

Belangrijk om te weten: PLA wordt zacht van warmte, en schuren wekt warmte op. Schuur daarom met de hand of met een machine op lage snelheid, en blijf niet te lang op dezelfde plek hangen. Anders smeer je het plastic uit in plaats van het glad te slijpen.

Primer is het halve werk

Verf hecht matig op kaal PLA en laat elk oneffenheidje zien. Een vulprimer uit de spuitbus, gewoon van de bouwmarkt, lost allebei die problemen op: hij vult fijne laaglijnen en geeft de verf iets om zich aan vast te grijpen. Spuit twee of drie dunne lagen in plaats van één dikke, laat elke laag drogen en schuur tussendoor licht na met korrel 400 of 600. Diepere naden en gaatjes vul je vooraf met een beetje plamuur. Werk buiten of in een goed geventileerde ruimte, en houd de bus op zo'n twintig tot dertig centimeter afstand van het model.

Welke verf hecht op PLA

Op een geprimed oppervlak hecht bijna elke verf, maar acrylverf is de veiligste en makkelijkste keuze. Die is op waterbasis, ruikt nauwelijks en droogt snel. Met een kwast werk je details bij, met een spuitbus krijg je grote vlakken egaal. Ook hier geldt: meerdere dunne lagen winnen het altijd van één dikke, want een dikke laag gaat druipen en verstopt juist de details die je net hebt vrijgeschuurd.

Wil je het resultaat beschermen, sluit dan af met een blanke lak in mat, zijdeglans of hoogglans. Die laag maakt het oppervlak beter bestand tegen krassen en vingerafdrukken, en trekt de glansgraad van kwastwerk en spuitwerk mooi gelijk.

Zien hoe het werkt

Uncle Jessy laat in deze video (Engels) vijf toegankelijke manieren zien om je 3D-prints te verven.

Waar je na het verven op let

PLA blijft PLA, ook onder een laag primer en verf. Boven ongeveer 60 graden wordt het materiaal zacht, dus laat een vers gespoten model niet drogen in de volle zon achter glas of in een warme auto. Binnen op kamertemperatuur drogen gaat prima, het duurt alleen iets langer dan de spuitbus belooft.

Wil je glans zonder spuitbus, kijk dan eens naar silk PLA: dat heeft van zichzelf een zijdeglans die je met lak nauwelijks nabootst. Voor al het andere geldt een simpele verhouding: het meeste werk van een strak geverfde print zit in het schuren en de primer. De verf zelf is het makkelijke deel.